black-hole-interstellar
فلسفه علم

در میان ستارگان؛ سفر در زمان به بهانه جلسه نقد و بررسی فیلم در میان ستارگان

عرفان کسرایی   روز بیست و ششم فروردین ؛  در آخرین روزهای سفری کوتاه به ایران؛ در جلسه نقد و بررسی فیلم Interstellar (در میان ستارگان) که در پردیس سینمایی کوروش و با همکاری گروه علمی دانستنیها برگزار شده بود شرکت کردم. زمان به سرعت می گذشت و بزرگترین دغدغه ام لذت بردن از لحظه

gravity-defying-bird
فلسفه علم

روش نقادانه علم در برابر گزارش های فراطبیعی

عرفان کسرایی پژوهشگر  مطالعات علم و فناوری در دانشگاه کاسل erfan_kasraie@gmx.de   مجریان برنامه های فریب عمومی از اینکه طرح و برنامه فریب خود را در معرض روش علمی و تفکر انتقادی قرار دهند شدیدا دوری می کنند. آنها نمی خواهند گزارش های فراطبیعی و ادعاهای اصطلاحا پارانرمال؛ با رویکرد علمی و در آزمایشگاه مورد

1
تازه‌ها

آیا دنیای فیزیکی واقعی است؟

    کمیت هایی مثل دما؛ جرم؛ طول؛ زمان و … هر کدام در دنیای فیزیکی قابل اندازه گیری هستند. به بیان دیگر می توان آنها را به وضوح حس کرد و سنجید و اندازه گرفت. چه با دماسنج در آزمایشگاه و چه به صورت حدودی با حس شخصی . با لمس یک میله سرد

mat_2067425b
تازه‌ها

کدام نوع اطلاعات عمومی به درد بخور است؟

    انسان در سراسر زندگی در معرض بی شمار اخبار و اطلاعات جدید است. از رویدادها و تحولات سیاسی؛ اقتصادی؛ علمی و اجتماعی  جهان گرفته تا دانسته ها و آموزه های معمولی برای حل مسائل روزمره زندگی. نتایج انتخابات یونان؛ مرگ شش نهنگ در سواحل جزیره یورک استرالیا؛ اعتصاب رانندگان قطار در آلمان؛ خبر

ff0ae977a9bb74501b01bec301a67465
فلسفه علم

باورهای خرافی؛ شگون و نحوست سال ها و اعداد

  سفرها تا همین قرن اخیر گاهی ماهها به طول می انجامید و مردم با رنج و مشقت بسیار؛ مسافت بین شهرها را از طریق بیابان ها و کوهستان ها طی می کردند.  تصور اینکه روزی بتوان سوار بر یک شیء پرنده فلزی شد و همین مسافت را تنها ظرف چند ساعت طی کرد حتی

800px-dr-_max_planck1
فیزیک

گوتینگن؛ موزه تاریخ علم معاصر | تاریخ فیزیک جدید اینجا مدفون شده است!

سالهای اول دوران دانشجویی ام بود. خیلی خوب خاطرم هست که در یک کلبه ییلاقی کنار شومینه نشسته بودم و سوختن هیزم را تماشا  می کردم و در افکار خودم غوطه ور بودم.  از داخل کوله پشتی کوچک ؛ کتاب جزء و کل؛ اثر فیزیکدان بزرگ ورنر هایزنبرگ را که از کتابخانه دانشگاه به امانت

OLYMPUS DIGITAL CAMERA
تازه‌ها

شبه علم، از نوع ارابه خدایان فون دنیکن

به احتمال بسیار زیاد بیشتر ما اخبار و داستان هایی از نقش احتمالی موجودات فرازمینی در تمدن های باستانی و یا ساخت اهرام مصر شنیده ایم. روایت هایی که ادعا می کنند شواهدی یافته اند مبنی بر اینکه مدت ها پیش موجودات فرازمینی به زمین آمده اند و فناوری های پیشرفته را به انسان ها

BRAIN2_660
فلسفه علم

شناخت؛ مغز و ادراک مفهوم! (ما با مغز دربارهء مغز فکر می کنیم!)

          دنیای عجیبی است. فیزیک؛ کیهان شناسی؛ زیست شناسی و زمین شناسی ؛ شیمی و فیزیولوژی و سایر علوم به همان میزان که فهم و شناخت ما از جهان هستی را زیاد می کنند ؛ به ما نشان می دهند که جهان تا به چه حد پیچیده و عجیب است. زمانی

فیزیک شعبده و تردستی
علمفراتر از علمکافه دانستنیها

فیزیک پدیده های عجیب؛ جادو وشعبده

دیوید کاپرفیلد ؛ کریس انجل و بسیاری از تردست های حرفه ای با بهره گیری از تکنیک های تصویربرداری؛ حقه های ساده فیزیکی و یا گاهی اختراعات پیچیده کارهای خارق العاده ای انجام می دهند. پرواز می کنند؛ از وسط به دو نیم تقسیم می شوند؛ روی آب راه می روند و ذهن خوانی می

abzare kaar p
فلسفه علم

انسان ؛ ابزار و ماشین

انسان در مواجهه با مسایل محیطی با دشواری های بسیاری دست و پنجه نرم می کند. محدودیت ها و موانع فیزیولوژیک؛ ما را در برابر طبیعت بسیار آسیب پذیر کرده و بدون به کارگیری قوهء فکر و تعقل و استدلال و ابزارسازی ؛ از انجام بسیاری از کارهای روزمره عاجزیم. قدرت بدنی انسان در بهترین

eowu6lh1uepkqth85j
فراتر از علمکافه دانستنیها

بازار پرسود شبه علم و خرافات و برنامه های فریب عمومی

طراحان برنامه فریب عمومی در سراسر جهان با بهره گیری از ناآگاهی مردم؛ تجارت پر منفعتی را به پیش می برند. از طالع بین ها و فالگیرهای خیابانی گرفته تا مدیوم های روحی و انرژی درمان هایی که در شبکه های اجتماعی یا برنامه های ماهواره ای به شیادی و کلاهبرداری و سوء استفاده از

451Sadjad_Haleeh_05
تازه‌ها

آیا علم؛ خرافات و افسانه های محلی را تایید می کند؟

خون آشام؛ هیولای لاخ نس؛ بختک؛ آل؛ ساسکواچ یا پاگنده از جمله باورهای کهن خرافی مردمان دنیاست که عموما در فرهنگ های بومی و محلی ریشه داشته و در عین حال گاهی نیز در بین ملل و اقوام مختلف مشترک اند. اگر چه این باورهای هولناک و اسطوره ای در کشاکش پیشرفت های علمی و

Chakra-stone-set-chakras-23307217-1171-1225
تازه‌ها

سنگ درمانی ؛ چاکراهای فریب عمومی

  عرفان کسرایی فرادرمانی؛ دعانویسی ؛  انرژی درمانی و نظایر آن تنها بخشی از بازار پرسود  درمان های جعلی هستند. بازاری که در آن هم عرضه بسیار است و هم تقاضا.عده ای با تبلیغ این روش های درمانی جعلی در سایت های اینترنتی و شبکه های ماهواره ای؛ با فروش CD یا برگزاری کلاس های

popper-kuhn-debate-2
علمفیزیک

علم و بحث نقادانه

عرفان کسرایی   یادداشت دوست عزیزم آقای حسین فروتن در شماره 110 مجله دانستنیها را بارها و بارها با دقت و وسواس بسیار خواندم. از روش نقادانه و در عین حال هدفمند و از ادبیات صریح، دوستانه و فروتنانهء حسین فروتن بسیار سپاسگزارم. یادداشت “علم چی نیست؟” ، جزئیات بسیاری داشت و پرداختن به همهء

sn-solarwaterH
تازه‌ها

فایدهء پژوهش علمی چیست؟

تحقیقات روی ویروس ابولا و راه های درمان آن ؛ بررسی انفجار ابرنواختری در کهکشان M82؛ کشف فسیل ماهی مربوط به ۴۱۹ میلیون سال پیش و … همگی در رده موضوعات علمی طبقه بندی می شوند. اما به راستی کدامیک از این پژوهش های علمی از بقیه مهمتر و از درجه اعتبار بالاتری برخوردار است؟